جمال الدين محمد الخوانساري

244

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

كه بإزاء آن اجر وثواب اخروى باشد واز براي خود عذاب وعقاب اخروى خالص باشد اگر ضرر دنيوي هم با آن نباشد وظاهرست كه در حقيقت اين ستم است نه آن . 8179 من خالف هواه أطاع العلم . هر كه مخالفت كند خواهش خود را پيروى كرده علم ودانائى را . 8180 من عصى غضبه أطاع الحلم . هر كه نافرمانى كند خشم خود را فرمان برده حلم وبردبارى را . 8181 من رضى بقسمه لم يسخطه « 1 » أحد . هر كه راضى باشد بنصيب خود ناخوش نمىدارد أو را كسى ، بلكه محبوب همه كس باشد ، وممكن است كه « يسخطه » بضمّ ياء وكسر خاء خوانده شود از باب افعال ، وترجمه اين باشد كه : غضبناك نمىگرداند أو را كسى ، يا باعتبار اين كه كسى با أو بدى نكند كه غضبناك گرداند أو را ، ويا باعتبار اين كه هر كسى بدى كند با أو صبر كند ومزد آن را از خدا خواهد . 8182 من رضى بحاله لم يعتوره الحسد . هر كه راضى باشد بحال خود بنوبت فرا نمىگيرد أو را رشك ، يعنى پياپى بر شك وحسد مردم گرفتار نخواهد شد ، زيرا كه رشك وحسد كسى بر كسى از براي اينست كه چرا أو چنان باشد ومن نباشم ، هرگاه بحال خود راضى وخشنود باشد ديگر رشك بر كسى نبرد . 8183 من لم يتحلّم لم يحلم . هر كه ندارد خود را بر بردبارى بردبار نشود ، مراد اينست كه كسى حليم وبردبار نشود مگر باين كه در ابتدأ چندى خود را بزور بر آن دارد وخشم وغضبى

--> ( 1 ) در أقرب الموارد گفته : « سخطه وعليه ( كعلم ) سخطا غضب ولم يرض » .